Ամերիկայի հայկական համագումարը (Համագումար) կոչ է անում Միացյալ Նահանգներին վերածել կոնկրետ, չափելի գործողությունների իր պարտավորությունները, որոնք վերաբերում են Բաքվում պահվող հայ գերիների ազատ արձակմանը։ Այս հայտարարությունը հնչել է ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոյի՝ այսօր Հայաստան կատարելիք այցի նախաշեմին։
Համագումարը ողջունում է ամերիկա-հայկական հարաբերությունների հետագա ամրապնդումը և երկու երկրների միջև բարձր մակարդակի կայուն փոխգործակցությունը։ Սփյուռքյան կազմակերպության հայտարարության մեջ նշվում է, որ Համագումարը խորապես մտահոգված է Ադրբեջանում ապօրինի պատանդ պահվող բոլոր քրիստոնյա հայերին ազատ արձակելուց Բաքվի շարունակական հրաժարմամբ։
Համագումարը հորդորում է անհապաղ ու անվերապահորեն ազատ արձակել բոլոր պատանդներին։
Հիշեցվում է նաև, որ ավելի վաղ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել էր, թե «120 000 քրիստոնյաներ ենթարկվել են սոսկալի հալածանքների և բռնի տեղահանվել Արցախում», և խոստացել էր «պաշտպանել հալածվող քրիստոնյաներին»՝ հանձն առնելով Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի առջև բարձրացնել պատանդ պահվող հայ քրիստոնյաների ազատ արձակման հարցը։
Ադրբեջանական գերության մեջ գտնվողների թվում են նաև Արցախի ռազմաքաղաքական ղեկավարության 8 նախկին և գործող ներկայացուցիչներ։ Նրանք են՝ Արցախի նախկին նախագահներ Արկադի Ղուկասյանը, Բակո Սահակյանը, Արայիկ Հարությունյանը, արտաքին գործերի նախարար Դավիթ Բաբայանը, խորհրդարանի խոսնակ Դավիթ Իշխանյանը, Արցախի Պաշտպանության բանակի նախկին հրամանատար, գեներալ Լևոն Մնացականյանը, գեներալ Դավիթ Մանուկյանը և նախկին պետնախարար Ռուբեն Վարդանյանը։
Բաքվի խամաճիկային դատարանը փետրվարին հորինված մեղադրանքներով դատապարտել է Արայիկ Հարությունյանին, Դավիթ Բաբայանին, Դավիթ Իշխանյանին, Դավիթ Մանուկյանին և Լևոն Մնացականյանին ցմահ ազատազրկման, իսկ Բակո Սահակյանին, Արկադի Ղուկասյանին և Ռուբեն Վարդանյանին՝ 20 տարվա ազատազրկման։ Մնացած արցախցիներին այսպես կոչված դատարանը դատապարտել է մինչև 15 տարվա ազատազրկման։
Մինչ օրս հայտնի չէ ադրբեջանական բանտերում պահվող հայ ռազմագերիների և պատանդների ստույգ թիվը, սակայն փորձագետների գնահատականներով՝ նրանք մի քանի հարյուրն են։ Այսօր Ադրբեջանի իշխանությունները հաստատում են իրենց մոտ 19 հայերի առկայությունը։
