Հայ-իրանական օրակարգի շրջանակներում անհրաժեշտ է ներառել «Թրամփի ուղին դեպի միջազգային խաղաղություն և բարգավաճում» (TRIPP) նախագծի հետ կապված հնարավոր ռիսկերի կառավարման և սպառնալիքների չեզոքացման հարցերը։
Այս հարցին ես անդրադարձել եմ հուլիսի 8-ին Երևանում կայացած մամուլի ասուլիսում։ Միացյալ Նահանգների՝ որպես բանակցային կողմի, անվստահելիության պատճառով Իրանի մտահոգությունները իր սահմաններին ամերիկյան ներկայության վերաբերյալ լիովին տրամաբանական են և օրինական։ Այս մտահոգությունները պետք է ստանան հստակ պատասխան և արձագանք։
Հայաստանի կառավարությունը վստահեցրել է, որ նախագծի իրականացումը և սահմանին ԱՄՆ ներկայությունը որևէ մարտահրավեր չեն առաջացնի Իրանի համար։ Սակայն, մենք պետք է մշակենք մի մեխանիզմ, որի շրջանակներում Հայաստանը կարող է իրացնել շրջափակման վերացման ողջ ներուժը՝ միաժամանակ հստակ գնահատականներ տալով ամերիկյան ներկայության հնարավոր ռիսկերի և Իրանի համար ցանկացած հնարավոր սպառնալիքի վերաբերյալ։
Հիշեցնեմ, որ TRIPP նախագիծը ստորագրվել է 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի կողմից Վաշինգտոնում։ Այն նախատեսում է ստեղծել տրանսպորտային միջանցք Հայաստանի տարածքով, որը կկապի Ադրբեջանը իր Նախիջևանի էքսկլավի հետ։ Հայաստանը մտադիր է ստեղծել և աջակցել TRIPP զարգացման ընկերությանը, որը կստանա նախնական զարգացման իրավունք 49 տարվա ժամկետով։